Rozmowa z Aleksandra Zawadzka-Rosiak – Psycholog na Oddziale Ginekologiczo-Położniczym, Ginekologii onkologicznej oraz Centrum Leczenia Endometriozy.
• Lęk przed porodem wydaje się być czymś naturalnym i nikogo raczej nie dziwi. Jednak coraz śmielej mówi się o lęku po porodzie. Czy ten lęk jest rzeczywiście obecny już na sali porodowej i czego on dotyczy?
Kobiety zaraz po porodzie mogą doświadczać różnych lęków i obaw. Często wyrażają niepokój o swoje zdrowie fizyczne, np. o powrót do pełnej sprawności po porodzie. Często pojawia się także lęk dotyczący opieki nad noworodkiem. Kobiety obawiają się, czy będą w stanie odpowiednio karmić dziecko, czy będą potrafiły je uspokoić, czy zdobędą potrzebną pewność siebie jako matki. Czy zrozumieją sygnały wysyłane przez noworodka, że na przykład jest głodny.
Część kobiet mówi również o obawach związanych z emocjonalnym stanem po porodzie, jak lęk przed depresją poporodową czy poczucie samotności w tym trudnym okresie.
Czy w związku z tym są podejmowane jakieś konkretne działania, by kobiety były jak najlepiej zaopiekowane w tej nowej dla siebie sytuacji?
No oddziale położniczym są w tym obszarze procedury. Każda kobieta po porodzie wypełnia przesiewowy test, to Edynburska Skala Depresji EPDS, ktory pozwala uchwycić zmiany nastroju oraz wdrożyć procedury wsparcia i konsultacji psychologicznych czy psychiatrycznych.
• Jakiej najczęściej pomocy i w jakich obszarach kobiety potrzebują wsparcia?
Po porodzie kobiety potrzebują wsparcia w kilku kluczowych obszarach:
• Wsparcie emocjonalne – kobiety często potrzebują poczucia, że nie są same w swoich obawach, lękach i trudnych momentach.
W tym okresie bardzo ważne jest zapewnienie im bezpiecznego, wspierającego środowiska, w którym mogą dzielić się swoimi doświadczeniami i emocjami. Pomoc w radzeniu sobie z emocjami, przejście przez pierwsze dni macierzyństwa może być kluczowe. Potrzebują także osób, które mogą je wysłuchać bez oceny.
• Wsparcie fizyczne – kobieta potrzebuje opieki w zakresie monitorowania stanu zdrowia po porodzie, w tym kontrolowania procesu regeneracji ciała, pomoc w nauce karmienia piersią (jeśli to jej wybór) oraz w dbaniu o własne potrzeby fizyczne.
• Wsparcie w opiece nad dzieckiem – wiele kobiet doświadcza lęku przed odpowiedzialnością za noworarodzone dziecko. Potrzebują wsparcia w nauce, jak dbać o noworodka: przewijać, kąpać, uspokajać, jak reagować na sygnały, które wysyła. Często pierwsze dni po porodzie to również czas, kiedy kobieta uczy się, jak działać w nowym rytmie dnia, a pomoc w adaptacji do tej nowej roli jest bardzo cenna.
• O co kobiety chciałyby najbardziej zadbać, co stanowi Twoim zdaniem dla nich największe wyzwanie?
Dla wielu kobiet wyzwaniem po porodzie jest równocześnie dbałość o siebie. o dziecko, o dom, o rodzinę. Chcą wszystkiego naraz. Mam takie poczucie, że kobiety w nowej roli mamy stawiają sobie bardzo wysoko poprzeczkę i chcą być idealne. Zapominają, że ta nowa rolą w ich życiu wymaga adaptacji i czasu. Czesto im wtedy powtarzam – spokojnie, bądź na 70% a nie 120%.
Wyzwaniem bywa również utrzymanie równowagi pomiędzy nową rolą matki, a potrzebą odpoczynku i regeneracji.
Często kobiety czują się zmuszone do poświęcania się wyłącznie dla dziecka, co może prowadzić do wyczerpania.
Myślę, ze w tym nowym czasie słowem kluczowym jest równowaga i ktoś, kto powie – nie bój się, dasz radę; tyle w życiu już zrobiłaś więc wiem, że potrafisz. Posłuchaj siebie i krok za kroczkiem do przodu.
Aleksandra Zawadzka-Rosiak
Psycholog na Oddziale Ginekologiczo-Polozniczym, Ginekologii onkologicznej oraz Centrum Leczenia Endonetriozy, a także w Centrum Wsparcia Dobrostan w Tychach
